کیست رحم

کیست نامی آشنا که عموم خانم ها حتی دختران مجرد نیز با این نام آشنا هستند. علت ایجاد کیست متفاوت است و شاید خانم ها  اطلاعات محدودی نسبت به آن داشته باشند و با مشاهده علائم آن متوجه چنین مشکلی نشوند اما همین بیماری به ظاهر ساده می تواند خطرناک شود اگر به موقع درمان نشود. در نتیجه دکتر زهرا واحد پور در رابطه با کیست، انواع آن و راه های درمان آن  در این مقاله برای شما همراهان عزیز مطالب مفید و کاملی را بیان خواهد کرد که به طور حتم  بسیاری از سوالات و نگرانی شما خانم ها را در رابطه با این بیماری از بین خواهد برد در نتیجه در این مقاله ما را همراهی کنید.

کیست رحم چیست؟

اگر بخواهیم رحم را در یک جمله برای شما عزیزان توصیف کینم باید به این صورت بیان کنیم که  رحم یک گلابی وارونه است که در وسط بین مثانه قرار دارد. رحم شامل سه بخش داخلی، میانی و خارجی  است. رحم به خاطر عضو اصلی باروری در خانم از درجه اهمیت بالایی برخوردار است و باید به طور منظم غربالگری های دهانه رحم انجام شود . کیست های رحم دلایل زیادی دارند و با توجه به علت تقسیم بندی می شوند. در ادامه بخشی ازکیستهای شایع رحمی را معرفی می نماییم.

اما در درجه اول در رابطه با مهمترین و گسترده ترین نوع کیست در بین خانم ها توضیحاتی را ارائه خواهیم داد و آن هم کیست رحم است که سالانه خانم های زیادی را درگیر خود کرده چه از نوع خفیف و چه از نوع حاد آن.

کیست رحم در دیواره های رحم به وجود می آید و با روش های تشخیصی مانند سونوگرافی قابل بررسی است . کیست تخمدان نیز به خاطر آزاد نشدن فولیکول ها در تخمک گذاری به وجود می آید .

کیست اندومتریوز

این نوع کیست ها به خاطر سلول های ایجاد شده بین جدار داخلی و جدار میانی عضلانی رحم به وجود می آید . این سلول ها به جز رحم در قسمت های مختلف بدن نیز مشاهده می شوند.

ادنومیوز

این نوع کیست در جدار داخل رحم و در قسمت عضلانی رحم ایجاد می شود. معمولا این نوع کیست ها در افرادی که زایمان سزارین و یا سقط جنین داشته اند بیشتر دیده می شود. همچنین زنان که دوره قاعدگی طولانی با خونریزی شدید را می گذرانند و سابقه ارثی این بیماری را دارند. ممکن است مشکوک به این نوع کیست در داخل رحم خود باشند در نتیجه باید به طور منظم به پزشک مراجعه کرده و مورد معاینه قرار بگیردند. البته این نکته را باید بیان کرد که این نوع کیست بیشتر در خانم های متاهل بروز خواهد کرد و بهتر است که خانم متاهل و مادر ها این نوع کیست را بیشتر جدی بگیرند.

این نوع کیست بدون علامت بوده و با دقت در نظم و طبیعی بودن دوره قاعدگی می توانید متوجه آن شوید.

فیبروم

فیبروم رحم ، بیماری که خانم ها آشنایی بیشتری با آن دارند. فیبروم ها سلول های عضلانی هستند که گاهی در سونوگرافی ها به صورت کیست داخل رحم خود را نشان می دهد. فیبروم ها توده های خوش خیم هستند که وجود آن نگران کننده نیست اما باید بعد از مشخص شدن سریعا درمان شود تا حجم آن افزایش نیابد. در برخی موارد خانم ها آنقدر دیر برای درمان مراجعه می کنند که وزن فیبروم به چند کیلو نیز می رسد . فیبروم ها با علائمی مانند خونریزی شدید ، درد و فشار آوردن به اطراف رحم ، همراه هستند.

علائم فیبروم رحم

حال علائم فیبروم رحم چیست و چطور می توان به وجود آن پی برد؟ در واقع این سوال در رابطه با فببروم رحم برای خانم ها ایجاد خواهد شد که آیا فیبروم رحم یک بیماری خاموش است که بعد از وخیم شدن در رحم مشکلات جدی برای خانم ها به وجود آورد یا یک بیماری است که به محض ایجاد در رحم از خود علائمی را بروز خواهد داد؟ برای دریافت پاسخ سوالات درباره فیبروم رحم در ادامه مقاله همراه ما باشید همچنین شما همراهان عزیز می توانید با مطالعه مقاله فیبروم رحم و علت ایجاد آن در وبسایت شخصی خانم دکتر زهرا واحدپور اطلاعات جامع و کامل تری را در این زمینه به دست آوردید.

باید بدانید برخی علائم فیبروم غیر قابل تشخیص بوده و  توسط چشم و بدون استفاده از تجهیزات پزشکی قابل تشخیص نخواهد بود. اما علائمی دارد که می توان با استفاده از آن پی به چنین بیماری در رحم خانم ها برد این علائم عبارت است از:

• احساس فشار مثانه که با تکرر ادرار همراه است،
• احساس یبوست پیوسته و درد شکمی که می تواند با ناباروری نیز همراه باشد.

خطرات کیست رحم 

ایجاد کیست در تخمدان خطرات جدی به دنبال ندارد اما در برخی موارد ممکن است باعث تغییر در موقعیت تخمدان ها شود و جریان خون را قطع کند که بیمار به صورت دردهای شدید شکمی آن را تجربه می کند و در موارد شدید مجبور به خارج کردن کیست می شود.

کیست ها به ندرت به سرطان تبدیل می شوند و عموما با مصرف دارو و یا جراحی درمان می شود اما ممکن است ایجاد تومورهایی کند که خوش خیم هستند مانند کیست درمویید که یک تومور خوش خیم محسوب می شود و احتمال بدخیمی آن و ایجاد سرطان بسیار کم است.

تفاوت کیست تخمدان با کیست رحم

کیست رحم یا فیبروم رحمی اکثرا توده هایی غیرسرطانی هستند که قسمت عضلانی رحم  یا همان همان دستگاه تناسلی زنان رشد پیدا می کند. ولی کیست تخمدان امکان دارد روی یا درون تخمدان ها رشد پیدا کند. کیست تخمدان در واقع نوعی توده های زرد رنگ و یا کیسه هایی دارای مایعات جمع شده اند.

• فیبروم یا کیست رحمی اکثرا در بانوانی که قبل از سن یائسگی هستند بیشتر شیوع پیدا می کند، ولی کیست تخمدان در گروه های سنی جوان و یا یائسه شایع است و علی الخصوص در خانم هایی که قبل از سن یائسگی قرار دارند دیده می شود.
• کیست رحم به صورت سفت و متراکم است ولی کیست تخمدان برعکس مملوء از مایعات است و معمولا کیست های تخمدان خوش خیم هستند.  
•  این وضعیت با نشانه هایی مانند باد شکم، احساس درد و ناراحتی شدید در ناحیه لگن، به وجود آمدن اختلال در سیکل قاعدگی و تکرر ادرار خود را نمایان می کند. کیست های تخمدان همراه با علائمی مانند درد شکم در یک طرف، داشتن احساس ناراحتی و درد در لگن و نفخ شکم همراه است.
• کیست رحم معمولا با سندروم اندرومتریوز و یکسری تغییرات هورمونی همراه است. ولی کیست تخمدان اکثرا با اختلالات و ایجاد مشکلاتی در سیکل قاعدگی همراه است.
• کیست رحم در خیلی از موارد نیاز به درمان ندارد اما قادر است در قدرت باروری زنان تاثیرگذار باشد و یا در حاملگی آن ها مشکلاتی بوجود بیاورد. اما کیست هایی که در تخمدان بوجود می آیند معمولا خود به خود از بین خواهند رفت، بعلاوه کیست های تخمدان امکان دارد باعث پیچ خوردگی تخمدان گردند و یا اینکه بعضی اوقات کیست ها پاره شوند و موجقب ایجاد خونریزی گردند.

درمان کیست رحم

در مورد اینکه کیست رحمی چگونه باید درمان شود تنها پزشک متخصص تصمیم خواهد گرفت. اکثرا کیست های رحمی خطری برای سلامتی شخص بوجود نمی آورند و با قطع شدن جریان خون به آهستگی از بین خواهند رفت و یا حداقل کوچکتر می شوند. اگر شخص مبتلا  به کیست رحمی علائم شدیدی داشته باشد، پزشک او تلاش خواهد کرد به کمک تجویز دارو این علائم را تحت کنترل قرار دهد.    

در مواردی هم که کیست های رحمی موجب بروز نشانه های غیرقابل کنترل و یا علائم بسیار وخیم شوند به کمک جراحی از رحم خارج می شوند. در صورتی که کیست ها خیلی بزرگ باشند باید حتما از بدن خارج شوند. این امکان هست که در برخی موارد هم پزشک برای از بین بردن کیست از شیوه کرایو و کوتر استفاده خواهد کرد.   

عمل کیست رحم

کیست های رحمی برعکس کیست های تخمدان بافتشان پر و سفت است. این نوع کیست ها یک فرق دیگر نیز با کیست های تخمدانی دارند و آن این است که به مرور زمان از بین نمی روند و قابل دفع نیستند. برخی اوقات کیست های رحمی ممکن است به اندازه ای رشد کنند و بزرگ شوند که به جراحی نیاز داشته باشند. بهتر است بدانید که بعضی از افراد مبتلا به کیست‌های آدنومیوز، فیبروم رحمی و اندومتریوز هم ممکن است به درمان با جراحی نیاز داشته باشند.

بعضی از مبتلایان به کیست های رحمی به خاطر علائم و درد های شدیدی که دارند، باید حتما عمل جراحی انجام دهند. داشتن خونریزی های شدید، سیکل های قاعدگی طولانی مدت، سخت و به همراه درد های غیر قابل تحمل، همگی از جمله دلائلی هستند که موجب می شوند پزشک معالج به منظور درمان و تسکین درد های بیمار او را تحت عمل جراحی قرار دهد.

اندومتریوز چیست؟

اندومتریوز شرایطی است که در آن بافتی شبیه به لایه داخلی رحم در مکان‌های دیگر مانند تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ رشد می‌کند. آندومتریوز می تواند زنان را در هر سنی از جمله نوجوانان مبتلا کند.

این یک بیماری طولانی مدت است که می تواند تأثیر قابل توجهی بر زندگی شما داشته باشد، اما درمان هایی وجود دارد که می تواند کمک کند.

علائم اندومتریوز

علائم اندومتریوز می تواند متفاوت باشد. برخی از زنان به شدت تحت تاثیر آن قرار می گیرند، در حالی که برخی دیگر ممکن است علائم قابل توجهی نداشته باشند.

برخی از علائم رایج اندومتریوز عبارتند از:

درد در قسمت تحتانی شکم یا کمر (درد لگن)، معمولاً در طول قاعدگی بدتر می شود.

درد پریود که شما را از انجام فعالیت های عادی خود باز می دارد.

درد در حین یا بعد از رابطه جنسی

درد در هنگام ادرار کردن یا مدفوع در طول قاعدگی

احساس بیماری، یبوست، اسهال یا خون در ادرار یا مدفوع در طول قاعدگی

مشکل ناباروری

همچنین ممکن است پریودهای سنگین داشته باشید. ممکن است از پدها یا تامپون های زیادی استفاده کنید، یا ممکن است به لباس های خود هم خونریزی کنید.

برای برخی از زنان، آندومتریوز می تواند تأثیر زیادی بر زندگی آنها داشته باشد و گاهی اوقات ممکن است منجر به افسردگی شود.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر علائم اندومتریوز را دارید، به ویژه اگر تأثیر زیادی بر زندگی شما داشته باشد، به پزشک عمومی مراجعه کنید.

نوشتن علائم قبل از مراجعه به پزشک ممکن است کمک کند.

تشخیص آندومتریوز می تواند دشوار باشد زیرا علائم می توانند به طور قابل توجهی متفاوت باشند و بسیاری از شرایط دیگر می توانند علائم مشابهی ایجاد کنند.

پزشک عمومی در مورد علائم شما می پرسد و ممکن است بخواهد شکم و واژن شما را معاینه کند.

اگر تشخیص دهند که شما مبتلا به اندومتریوز هستید، ممکن است درمان هایی را توصیه کنند.

اگر این ها کمکی نکرد، ممکن است شما را به یک متخصص زنان ارجاع دهند تا برخی آزمایشات بیشتر مانند اسکن اولتراسوند، ام آر آی یا لاپاراسکوپی انجام شود.

لاپاراسکوپی جایی است که جراح یک لوله نازک را از یک بریدگی کوچک در شکم شما عبور می دهد تا بتواند هر تکه ای از بافت آندومتریوز را ببیند. این تنها راه برای اطمینان از ابتلا به آندومتریوز است.

درمان اندومتریوز

در حال حاضر هیچ درمانی برای آندومتریوز وجود ندارد، اما درمان هایی وجود دارد که می تواند به کاهش علائم کمک کند.

درمان ها شامل:

داروهای مسکن مانند ایبوپروفن و پاراستامول

داروهای هورمونی و ضد بارداری، از جمله قرص ترکیبی، چسب ضد بارداری، سیستم داخل رحمی (IUS) و ایمپلنت ضد بارداری، و داروهایی به نام آنالوگ های هورمون آزاد کننده گنادوتروپین (GnRH)

جراحی برای بریدن تکه های بافت آندومتریوز

جراحی برای برداشتن بخشی یا تمام اندام های تحت تاثیر آندومتریوز، مانند جراحی برای برداشتن بخشی از کولون، یا آپاندیس یا رحم (هیسترکتومی) است.

پزشک شما در مورد گزینه ها با شما صحبت خواهد کرد. گاهی اوقات ممکن است توصیه کنند که درمان را فوراً شروع نکنید تا ببینند آیا علائم شما به خودی خود بهبود می یابند.

مشکلات بیشتر ناشی از آندومتریوز

یکی از عوارض اصلی اندومتریوز، مشکل در باردار شدن یا عدم امکان باردار شدن (ناباروری) است.

جراحی برای برداشتن بافت اندومتریوز می تواند به بهبود شانس باردار شدن شما کمک کند، اگرچه هیچ تضمینی وجود ندارد که بتوانید پس از درمان باردار شوید. جراحی برای اندومتریوز همچنین گاهی اوقات می تواند باعث مشکلات بیشتری مانند عفونت، خونریزی یا آسیب به اندام های آسیب دیده شود.

اگر جراحی برای شما توصیه شده است، با جراح خود در مورد خطرات احتمالی صحبت کنید.

 زندگی با اندومتریوز

آندومتریوز می تواند یک وضعیت دشوار برای مقابله با زندگی  شما باشد، هم از نظر جسمی و هم از نظر احساسی.

علل اندومتریوز

علت آندومتریوز مشخص نیست.چندین نظریه مطرح شده است، از جمله:

ژنتیک – این بیماری در خانواده ها و گروه های قومی خاصی بیشتر از دیگران دیده می شود و زندگی آن ها را تحت تأثیر قرار می دهد.

مشکل در سیستم ایمنی – دفاع طبیعی بدن در برابر بیماری و عفونت سلول های آندومتر که در بدن در جریان خون یا سیستم لنفاوی پخش می شوند، مجموعه ای از لوله ها و غدد که بخشی از سیستم ایمنی را تشکیل می دهند.

اما هیچ یک از این نظریه ها به طور کامل علت بروز آندومتریوز را توضیح نمی دهند. به احتمال زیاد این وضعیت ناشی از ترکیبی از عوامل مختلف است.

کلام آخر

با توجه به موارد توضیح داده شده ، داشتن کیست چه در تخمدان و چه در جداره های رحم می تواند خطرناک باشد و تاثیر منفی در رحم به جا بگذارد اگر به موقع درمان نشود. و اختلالاتی در دوران بارداری و قبل بارداری برای خانم ها به وجود آورد پس لطفا این بیماری را جدی بگیرید. توصیه ما به شما این است که در صورت بروز هر کدام از علائم به پزشک و متخصص زنان مراجعه کنید.